Boşanma Davasında Affetme Olgusu

I. Boşanma Davasında Affetme Olgusu Nedir?

Af bir duygu açıklamasıdır. Tanımı; bir suçu, bir kusuru veya bir hatayı bağışlamadır. Boşanma davasında affetme olgusu dava açısından çok önemli sonuçlar doğurmaktadır.

Affın hangi amaçla yapıldığının boşanma davasında bir önemi bulunmamaktadır. Duygusal, dinsel, ekonomik, ahlaki veya felsefi sebeplerden ötürü yapılabilmektedir. Boşanma davasında affetme; eşlerin ortak yaşamı sürdürmek için ortaya koydukları çaba olarak kabul edilmektedir.

Bir davranışın af olması için doğrudan ve koşulsuz bir irade gösterilmesi gerekmektedir. Ayrıca kişinin kusurlu davranışı affettiğinin davranışlarıyla da gösterilmesi gerekmektedir. Af, açıkça veya örtülü olarak yapılabilmektedir. Affettiğine dair herhangi bir beyanda bulunmasa bile kişi davranışlarıyla affettiğini gösteriyorsa örtülü olarak affetmiş kabul edilecektir.

Boşanma davasında sadece sözlü bir ‘Affettim’ demek değil; birlikte tatile gitmek, hediye almak hatta aynı evde yaşamaya devam etmek bile örtülü af sayılabilmektedir. Ve bu, davanızın reddedilmesine yol açabilecektir. Bu yazıda, hangi davranışların Yargıtay tarafından af kabul edildiğini de öğreneceksiniz.

Af, kişiye sıkı sıkıya bağlı bir haktır. Bu sebeple herhangi bir temsilci aracılığıyla af açıklaması yapılamayacaktır. Ayrıca affın geçerli olması için affeden eşin ayırt etme gücüne sahip olması
gerekmektedir. Eşlerden birinin eşini affetme kararı alması bakımından önem taşıyan olaylar hakkında yanılması, aldatılması veya affetme kararını korkutma sebebiyle alması durumlarında irade sakatlığı bulunduğundan geçerli bir af söz konusu olmamaktadır.

II. Boşanma Sebeplerine Göre Affetme ve Sonuçları

A. Evlilik Birliğinin Temelinden Sarsılmasında Affetme

Evlilik birliğinin temelinden sarsılmasına dayalı boşanmaya karar verilebilmesi için hem evlilik birliğini temelinden saran bir olayın meydana gelmesi hem de ortak hayatın çekilemeyecek hale gelmesi gerekmektedir. Eşlerin birbirini affettiği olaylarda ortak hayat çekilmez hale gelmiş kabul edilmemektedir. Affedilen olaylar, karşı tarafa kusur olarak yüklenemez ve bu olaylara dayalı olarak boşanma kararı verilemez.

Evlilik birliğinin temelinden sarsılmasına neden olan olayların affedilmiş ya da hoşgörüyle karşılanmış olması durumunda evlilik birliğini sarsan olaylara rağmen eşler ortak yaşama devam etmekte veya yeniden ortak yaşama başlamış olurlar.

Eşler arasındaki evlilik birliğini sarsan olayların kapsam ve niteliği ne kadar önemli olursa olsun affedilirse artık bu sebebe dayanarak boşanma davası açılamayacaktır. Evlilik birliğini çekilmez hale getirdiği iddia edilen olayların uzun yıllar öncesine dayanması halinde birliktelik dava tarihine kadar devam ettiyse affedilmiş olarak kabul edilecektir. Bu boşanma nedeni hakkında daha fazla bilgi için Şiddetli Geçimsizlik Nedeniyle Boşanma yazımızı okuyabilirsiniz.

B. Zinada Affetme

Türk Medeni Kanunu’nun 161. maddesinin üçüncü fıkrasında “Affeden tarafın dava hakkı yoktur.” hükmüne yer verilmektedir. Bu sebeple zina yapan eşi affeden taraf, zina sebebine dayalı olarak boşanma davası açma hakkını kaybedecektir. Eğer ki bu nedene dayalı boşanma davası açarsa dava kabul edilmeyecektir.
Zina eyleminden ve zinanın eş tarafından öğrenilmesinden sonra ortaya konulan af açıklaması sonuç doğurmaktadır.

Eş tarafından diğer eşin zina eylemini bir kez affetmesi, af beyanından sonra diğer eşin tekrardan yaptığı zina eylemlerini affettiği anlamına gelmemektedir. Yargıtay, zinanın öğrenilmesinden sonra ortak yaşamın bir süre devam etmesini örtülü af kabul etmektedir. Aldatılan davacı eşin karineyi çürütmek için aynı çatı altında yaşadıkları süre içerisinde ortak birlikteliğin kurulamadığını ve ekonomik, kültürel yahut sosyal nedenlerle aynı çatı altında yaşamaya devam etmek zorunda kaldığını ispatlaması gerekmektedir.

Her iki eşin de zina yaptığı durumlarda eşlerden birinin diğer eşin zina fiilini affetmesi, kendi zina fiilinin de affedildiği anlamına gelmemektedir. Affın karşılıklı olma zorunluluğu yoktur. Böyle bir durumda affeden eşe karşı boşanma davası açılabilecektir.

C. Hayata Kast, Pek Kötü veya Onur Kırıcı Davranışta Affetme

Türk Medeni Kanunu’nun 162’nci maddesinin üçüncü fıkrası gereğince affeden eşin boşanma davası açma hakkı yoktur. Hayata kast, pek kötü veya onur kırıcı davranış eylemlerini hoş gören veya affeden tarafın dava hakkı bulunmamaktadır.

D. Terkte Affetme

Terk, eşlerden birinin evlilik birliğinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmemek için kasıtlı ve devamlı olarak, ortak hayatı terk etmesi veya haklı bir sebep olmaksızın ortak hayata dönmemesidir. Terk nedenine dayalı boşanma davası açmadan önce terk edilen eşin diğer eşe ihtarname göndererek eve geri dönmesini istemesi gerekmektedir. Eğer ki eş, diğer eşe eve geri dönmesini istediğine dair böyle bir ihtarname gönderiyorsa o ana kadar yapılan tüm davranışları affetmiş kabul edecektir. Bu durumda da o ana kadar yapılan hiçbir davranışı diğer eşe kusur olarak boşanma davasında yüklenemeyecektir.

E. Küçük Düşürücü Suç İşleme Ve Haysiyetsiz Hayat Sürme

Türk Medeni Kanunu’nun 163. maddesi gereğince bu sebeplerle boşanma davası her zaman açılabilmektedir. Haysiyetsizce hayat sürme sona erdikten veya küçük düşürücü suç işleme gerçekleştikten sonra aradan uzunca bir süre geçmişse artık dava açılamayacaktır.

Affedildiğinin kabulü için diğer eşin affa dair davranışlar sergilemesi, eşinin geçmiş tarihte suç işlemesini ya da haysiyetsiz hayat sürmesini rahatsız edici bulmayarak yıllarca evliliğini devam ettirmesi gerekmektedir.

Boşanma sebepleri ile ilgili Boşanma Sebepleri Nelerdir? yazımızı okuyabilirsiniz.

III. Hangi Davranışlar Affetme Sayılır?

Affetme sayılabilecek davranışlar;

• Eşini eve davet etmek,
• Yaşanan olayların üzerinden uzun zaman geçmesi ve evliliğin devam etmesi,
• Davadan feragat edilirse feragatten önceki olaylar affedilmiş kabul edilir.
• Evlilik birliğini sarsan olaylara rağmen eşlerin herhangi bir zorunluluk olmamasına rağmen birlikte yaşamaya devam etmesi,
• Eşlerin birlikte samimi bir şekilde organizasyonlara katılması,
• Eşlerin birbirlerine sevgi ve şefkat göstermeye devam etmesi,
• Birlikte tatile gitmeleri,
• Yaşanan konuları affettiğine ilişkin irade açıklamasında bulunmak,
• Barışma girişiminde bulunmak,
• Baba evinden alıp getirmek,
• Eşiyle cinsel ilişki kurmak,
• Tüp bebek tedavisine başlamak,
• Hediye vermek,
• Eşe taşınır veya taşınmaz almak olarak sayılabilecektir.

IV. Affetme, Boşanma Davasını Etkiler mi?

Affetmek, boşanma davasını etkilemektedir. Eşlerden birinin zina fiilini, hayata kast, pek kötü davranış veya onur kırıcı davranış fiillerini diğer eş affederse, affedilen fiil bakımından boşanma davası açma hakkı ortadan kalkmaktadır.

Evllilik birliğinin temelinden sarsılmasına dayalı boşanma davasında ise karşı tarafın davranışlarının affedilmesi durumunda dava reddedilebilecektir. Çünkü karşı yana bu davranışlar kusur olarak yüklenemeyecektir. Tüm bu boşanma sebeplerinde af, boşanma davasını etkilemektedir. Ve ortak hayatın sürdürülebilir olduğunu göstermektedir. Affedilen olaylara dayanılarak boşanma davası açılamaz.

V. Boşanma Davasında Affetme İddiasının İspatı

Af, her türlü delille kanıtlanabilecektir. Affa yönelik duygu açıklamasının yazılı veya sözlü olarak yapıldığı mahkemede ispatlanabilecektir. Ayrıca örtülü af hareketleri de tanık beyanlarıyla, Whatsapp veya diğer sosyal medya yazışmalarıyla ve diğer belgelerle ispatlanabilecektir. Affın mahkemede ispatlanması durumunda artık bu affedilen davranışlardan dolayı boşanmaya karar verilemeyecektir.

Avukat Ece Deniz Vardar Yurtalan

İletişim

+905315597598

info@ecedenizvardar.av.tr